Recensie: Adelbertusakker – Kees Veenman
Licht op de nieuwste geschiedenis: de Adelbertusakker!
Als nieuwe bewoner van Egmond-Binnen neem ik familiebezoek natuurlijk altijd mee naar de Adelbertusakker, en dankzij het op 23 augustus verschenen boek ADELBERTUSAKKER Wonderbare Grond van de Abdij van Egmond, kan ik de vragen van mijn bezoekers nu beantwoorden. ‘Dat huisje!’, roepen ze dan, wijzend op de altaar-overkapping. ‘Welke architect heeft dat gemaakt? Het lijkt wel Amsterdamse school!’ En : ‘Hoe oud is dat kapelletje voor de kaarsjes?’
Het is de verrassing van het negentigjarig jubileum van de monnikengemeenschap in Egmond: de uitgave van een weelderig geïllustreerd, keurig opgemaakt en smaakvol geschreven geschiedenisboek over de Adelbertusakker.
Kees Veenman, hobby-historicus en archivaris, schreef het boek en Cockie Veenman maakte het indrukwekkend op met een schat aan foto’s en oude knipsels. De abten Gerard Mathijsen en Thijs Ketelaars en bestuursleden van de Stichting Adelbertusakker werkten mee. Vader abt Thijs Ketelaars schrijft in zijn voorwoord dat kennis van de geschiedenis van de Adelbertusakker de liefde voor de plek kan doen groeien.
Rijtuigje
In die opzet is het boek een voltreffer, want niet alleen de oude geschiedenis wordt nog eens op een rijtje gezet met fraai beeldmateriaal, maar ook en vooral valt het licht op de veel onbekendere twintigste-eeuwse geschiedenis van de akker en de abdij.
Zo laat Kees Veenman ons bijvoorbeeld in 1909 met het rijtuigje van margarinefabrikant Gerrit van den Bosch meerijden naar de duinen waar nog ergens een heilige put moest liggen. ‘Wel ja, mijnheer, we kunnen er nog best een put meer bij hebben’, zei zijn koetsier Kees. Gerrit was lid van een commissie tot herstel van Roomse heiligdommen. Dat het lukte, en hoe, om de Adelbertusakker en de abdij terug te krijgen voor de katholieke pelgrims en gelovigen, kunt u in detail volgen in Kees Veenmans verhaal.
Makkelijk ging dat niet, in een protestantse streek als Noord-Holland. Katholieken mochten rond 1900 ook nog nauwelijks openlijk hun godsdienst vieren. Maar, in Egmond was er nauwelijks haat tegen katholieken, en protestanten en katholieken leefden er genereus samen.
Geschenkboek
Wat zou het mooi zijn als dit ideale geschenkboek de opmaat zou worden tot meer publicaties over de twintigste-eeuwse geschiedenis van de abdij, want dat is de verrassing: de Adelbertusakker speelde een hoofdrol bij de herstart van het monnikenleven in Egmond.
Want, toen er enthousiastelingen waren om de abdij te herbouwen, en geld, en een architect, was het toen niet handiger om te starten vanuit een klein stukje grond waarop een kloostertje of logeerhuis kon worden gebouwd? Daar leek de grond rond de Adelbertusput ideaal voor. Dat zou ook het toch wel aanwezige wantrouwen bij de protestanten wat sussen en misschien de bisschop, die concurrentie vreesde, overstag doen gaan …
Stil en leeg
Mooi in het boek is ook dat Kees Veenman steeds terugkeert naar waar het volgens Adelbert allemaal om ging: je stil en leeg maken voor de nabijheid van God, op die bescheiden bedevaartsplek bij de duinen.
Met vallen en opstaan is het de Egmondse gemeenschap van broeders en vrijwilligers gelukt om de Adelbertusakker te koesteren en te onderhouden, opdat een bezoek aan die stille openluchtkerk tussen Nieuw Westert en muziekcafé Soigné, achter de witte deuren, een vast onderdeel mag blijven van ieder bezoek aan de abdij.
Het bid-kapelletje is overigens negentig jaar oud, en wie de altaar-overkapping heeft ontworpen en gebouwd, moet u zelf maar lezen. ADELBERTUSAKKER is voor 22,50 euro te koop in de abdij-boekwinkel.
tekst Renée Braams